2012 жылғы 12 қаңтарда Ақпараттық дауларды қарау жөніндегі Қоғамдық Кеңестің кезекті отырысы өтті
Ақпараттық дауларды қарау жөніндегі Қоғамдық Кеңестің отырысына ЕҚЫҰ/ДИАҚБ мен ТМД-дан байқаушылар Миссияларының, «Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісі депутаттарының кезектен тыс сайлауын бақылау жөніндегі республикалық қоғамдық комиссия» РҚБ-нің өкілдері, сондай-ақ ЖСДП мен «Әділет» Демократиялық партиясынан байқаушылар қатысты.
Кеңес мүшелері Орталық сайлау комиссиясы Байланыс және ақпарат министрлігімен бірлесіп өткізетін БАҚ мониторингінің аралық қорытындыларын талқылады. Оларды Қазақстан Республикасы Байланыс және ақпарат вице-министрлігіңің Ақпарат және мұрағат комитетінің төрағасы Б. Т. Берсебаев баяндады.
Мониторинг 53 баспа басылымдарын, 13 республикалық телеарналар мен 5 радиоарналарды қамтиды.
Мониторинг мәліметтеріне сәйкес, 2011 жылғы 16 желтоқсан мен 2012 жылғы 11 қаңтар аралығындағы кезеңде баспа бұқаралық ақпарат құралдарында ЖСДП туралы 93 материал (оның ішінде 34 материал мемлекеттік және 59 материал мемлекеттік емес БАҚ-тарда), «АҚ ЖОЛ» ҚДП-ы туралы 97 материал (оның ішінде 34 материал мемлекеттік және 33 материал мемлекеттік емес БАҚ-тарда), «Әділет» ДП-ы 67 материал (оның ішінде 34 материал мемлекеттік және 33 материал мемлекеттік емес БАҚ-тарда), «Ауыл» ҚСДП-ы туралы 67 материал (оның ішінде 34 материал мемлекеттік және 33 материал мемлекеттік емес БАҚ-тарда), ҚКХП-ы туралы 76 материал (оның ішінде 32 материал мемлекеттік және 44 материал мемлекеттік емес БАҚ-тарда), «Нұр Отан» ХДП-ы туралы 102 материал (оның ішінде 34 материал мемлекеттік және 68 материал мемлекеттік емес БАҚ-тарда), ҚПП-ы туралы 61 материал (оның ішінде 32 материал мемлекеттік және 29 материал мемлекеттік емес БАҚ-тарда) шыққан.
Телевизиялық арналарда аталған кезеңде эфирге ЖСДП туралы 251 материал (оның ішінде 121 материал мемлекеттік және 130 материал мемлекеттік емес телеарналарда), «АҚ ЖОЛ» ҚДП-ы туралы 259 материал (оның ішінде 126 материал мемлекеттік және 133 материал мемлекеттік емес телеарналарда), «Әділет» ДП-ы туралы 176 (оның ішінде 97 материал мемлекеттік және 79 материал мемлекеттік емес телеарналарда), «Ауыл» ҚСДП-ы туралы 162 материал (оның ішінде 100 материал мемлекеттік және 62 материал мемлекеттік емес телеарналарда), ҚКХП-ы туралы 207 материал (оның ішінде 100 материал мемлекеттік және 107 материал мемлекеттік емес телеарналарда), «Нұр Отан» ХДП-ы туралы 259 материал (оның ішінде 91 материал мемлекеттік және 168 материал мемлекеттік емес телеарналарда), ҚПП-ы туралы 189 материал (оның ішінде 104 материал мемлекеттік және 85 материал мемлекеттік емес телеарналарда) шыққан.
Радиода эфирге ЖСДП туралы 28 материал (14 – мемлекеттік, 14 – мемлекеттік емес арналарда), «АҚ ЖОЛ» ҚДП-ы туралы 23 материал (17 – мемлекеттік, 1 – мемлекеттік емес арналарда), «Әділет» ДП-ы туралы 19 материал (12 – мемлекеттік, 7 – мемлекеттік емес арналарда), «Ауыл» ҚСДП-ы туралы 19 материал (13 – мемлекеттік, 6 – мемлекеттік емес арналарда), ҚКХП-ы туралы 21 материал (13 – мемлекеттік, 8 – мемлекеттік емес арналарда), «Нұр Отан» ХДП-ы туралы 35 материал (24 – мемлекеттік, 11 – мемлекеттік емес арналарда), ҚПП-ы туралы 19 материал (13 – мемлекеттік, 6 – мемлекеттік емес арналарда) шыққан.

Аумағы бойынша мемлекеттік БАҚ-тарда шыққан материалдардың 16% - «Нұр Отан» ХДП-ның, 15% - «АҚ ЖОЛ» ҚДП-ның, 15% - ЖСДП-ның, 14% - «Әділет» ДП-ның, 14% - «Ауыл» ҚСДП-ның, 14% - ҚПП-ның, және 12% - ҚКХП-ның үлесіне келеді.
Мемлекеттік телеарналардағы бейнесюжеттердің ұзақтығы бойынша: 17%- «АҚ ЖОЛ», 15%- «Нұр Отан» ХДП, 15%–ЖСДП, 14% - ҚПП, 13%- «Әділет» ДП, 13%- ҚКХП, 13%- «Ауыл» ҚСДП-ы туралы.
Мемлекеттік радиоарналардағы аудиосюжеттердің ұзақтығы бойынша: «Нұр Отан» ХДП-ы туралы - 27%, «АҚ ЖОЛ» ҚДП –ы туралы - 16%, ҚКХП туралы - 13%, ҚПП туралы – 12%, «Ауыл» ҚСДП-ы туралы -11%, ЖСДП туралы – 11%, «Әділет» ДП-ы туралы - 10%.
«Осылайша, сайлауға қатысып отырған саяси партиялардың бұқаралық ақпарат құралдарына тең қол жеткізуі жалпы алғанда қамтамасыз етіліп отыр. Мемлекеттік бұқаралық ақпарат құралдарының партиялар қызметін жария етуі тең жағдайда жүргізілуде. Партиялардың қызметі туралы ақпарат күнделікті беріліп келеді», - деп атап өтті сөз соңында Болат Берсебаев.
Сондай-ақ Қоғамдық Кеңес мүшелері Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының Әлеуметтік-экономикалық салада заңдылықтың сақталуын қадағалау департаментінің бастығы Қ.С.Сейітғапаровтың Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісі мен мәслихаттары депутаттарының сайлауы кезіндегі бұқаралық ақпарат құралдарының қызметіне байланысты өтініштер мен шағымдар туралы ақпаратын тыңдады.
Отырыс соңында Қоғамдық Кеңестің мүшелері - «АйтPARK» саяси клубының модераторы, «Открытая студия» саяси ток-шоуының жүргізушісі, саясаттанушы Нұрлан Ерімбетов, «Индустриальная Караганда» облыстық газетінің бас редакторы Владимир Рыжков, «Редакция газеты «Экспресс К» Акционерлік қоғамының Бас редакторы Алексей Пан, «7 Арна» телеарнасы Қадағалау Кеңесінің Төрағасы Бибігүл Жексенбай, «Бас редакторлар клубы» ҚБ-нің Президенті, «Око» газетінің бас редакторы Болат Ережепов пен Еуропалық құқық сараптау институтының директоры, «Человек и закон» республикалық апта сайынғы заң газетінің бас редакторы Марат Башимов бұқаралық ақпарат құралдарының партияларға тең жағдай жасау бойынша атқарып отырған жұмысына өз бағаларын берді.
Бұл орайда сайлау процесіне қатысушылар тарапынан шағымдардың болмауы саяси партиялар мен журналистердің саяси және электоралдық мәденитінің өскенін көрсететінін, ал БАҚ-дың сайлау үдерісіне көзқарасында айтарлықтай ілгерілеушілік болғаны туралы пікірлер айтылды.
БАҚ саяси партиялар қызметіндегі ақпараттық себептерді өздері іздестіріп, сайлау науқанына қатысып отырған саяси күштерді толық қамтуға ұмтылды және нәтижесінде БАҚ-тар ұсынған уақытты толтыру үшін саяси партиялардың өздеріне тырысуға тура келді.
«Бұрынғы сайлау науқандары барысында, мысалы 2004 жылы, біз байқаған жағдаймен салыстырғанда, БАҚ-тардың сайлау барысын жариялаудағы кәсіби деңгейі және сайлаушылар дауысы үшін саяси тартысқа түсіп отырған барлық саяси партиялардың қызметін объективті көрсетуге ұмтылуы еселеп өскен»,- деп атап өтті Қоғамдық Кеңестің Төрағасы Марат Башимов.

Қазақстан Республикасы
Орталық сайлау комиссиясының
баспасөз орталығы
тел. 75-21-32, 75-28-43, 75-28-44