БАСПАСӨЗ РЕЛИЗІ

2016 жылғы 19 ақпанда Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясында партиялық тізімдерді тіркеу қорытындылары және Қазақстан Республикасы мәслихаттарының депутаттығына кандидаттарды ұсыну барысы туралы брифинг болды

Партиялық тізімдер бойынша сайланатын Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаттарын сайлауды  әзірлеу мен өткізу жөніндегі негізгі іс-шаралардың күнтізбелік жоспарына сәйкес 2016 жылғы 19 ақпанда партиялық тізімдерді тіркеу мерзімі, сондай-ақ мәслихаттар депутаттығына кандидаттарды ұсыну аяқталады.

Ортсайлаукомда болған брифинг барысында ҚР ОСК Басшысы Қ. Тұрғанқұлов БАҚ өкілдерін сайлау науқанының аталған кезеңінің жалпы қорытындыларымен таныстырды.

Орталық сайлау комиссиясы 234 кандидатты қамтитын алты саяси партияның тізімін тіркеді. Олардың ішінде 187 немесе 79,9 %-ы ер адам және 47 немесе 20,1 %-ы әйел адам. 233 кандидаттың жоғары білімі бар. Әрбір төртіншісі – инженер, ал әрбір бесіншісі экономист немесе заңгер. 67 кандидат (28,6 %) беймемлекеттік меншік нысанындағы ұйымдар мен кәсіпорындардың қызметкерлері, 47-сі (20,1 %) – V шақырылған Парламент Мәжілісінің депутаттары.

Тіркелген кандидаттардың орташа жасы – 52 жас, ал олардың ең жасы – 26 жаста.

20 ақпаннан саяси партиялар үшін 18 наурызда сағ. 24.00-де аяқталатын сайлауалды үгіт науқаны басталады.

«Осыған байланысты біз сайлауға қатысушы саяси партиялар мен кандидаттарды, сондай-ақ олардың сайлауалды штабтары мен сенім білдірілген адамдарын адал күрес жүргізуге шақырамыз. Аталмыш «лас» технологияларды қолданбау. Өздерінің үгіттік іс-шараларын ашық, әділ және транспаренттік сайлау өткізу үшін тек қазіргі құқықтық алаң шеңберінде жүзеге асыру» - деді ҚР ОСК Төрағасы сайлау процесіне қатысушыларға.

Сондай-ақ ол сайлау заңнамасының үгіт науқанын жүргізуді реттейтін негізгі ережелерін еске салды.

Барлық үгiттiк баспа материалдарында сол материалдарды шығарған ұйым, олар басылған жерi мен таралымы, тапсырыс жасаған тұлғалар, қандай қаражаттан төленгендiгi туралы мәлiметтер болуға тиiс.

Yгiттiк баспа материалдарын Қазақстан Республикасының аумағынан тысқары жерлерде дайындауға, анонимдiк үгiт материалдарын таратуға, үгiт материалдарын ескерткiштерге, ескерткіш тұғырларға, тарихи, мәдени немесе сәулеттiк құндылығы бар үйлер мен ғимараттарға, сондай-ақ дауыс беруге арналған үй-жайларға iліп қоюға тыйым салынады. 

Ортсайлауком Басшысы үгіт кезеңінде саяси партиялар мен кандидаттардың митингiлердi, шерулердi, демонстрацияларды және басқа да сайлауалды іс-шараларды ұйымдастыруына және өткізуіне рұқсат етілетінін атап көрсетті. Бірақ заңнамаға сәйкес осы тәрізді іс-шаралар оларды өткізуге дейін 10 күн бұрын жергілікті атқарушы билік органдарымен келісілуі тиіс.

Қ. Тұрғанқұлов сайлау туралы заңның ережелерін бұзғандарға заңмен белгіленген жауапкершілік қолданылатынын еске салды.

Жергілікті атқарушы органдардың үгіт жүргізу кезеңіндегі негізгі міндеттерінің арасында ҚР ОСК Төрағасы үгіт материалдарын орналастыру үшiн уақтылы түрде орындар белгiлеуді және оларды стендтермен, тақталармен, тұғырлықтармен жарақтандыруды, сондай-ақ партиялар мен кандидаттарға сайлаушылармен кездесуі үшін шарттық негізде үй-жай беруді атады. Бұл орайда үй-жайларды беру шарттары барлық партиялар мен кандидаттар үшін бірдей және тең болуға тиіс.

 Кандидаттардың  бұқаралық ақпарат құралдарына шығуымен, сайлау алдындағы жария іс-шараларды өткізумен байланысты шығындары, сондай-ақ көлiк және iссапар шығыстары тек сайлау қорларының қаражатынан төленуі тиіс.

Ортсайлауком деректері бойынша бүгінгі күні сайлауға қатысушы алты саяси партияның сайлау қорларына 519 миллион 132 мың теңге түсті.

Үгіт науқаны кезеңіндегі БАҚ қызметі туралы айта отырып, Қ. Тұрғанқұлов әрбір азаматтың өзінің сайлау құқығын саналы және салмақты іске асыру мүмкіндігі болуы маңызды екенін атап өтті. Сондықтан БАҚ кандидаттар мен партиялардың сайлау науқанын объективті, толық және шынайы жария етуін жүзеге асыруға міндетті».

Қазақстан халқы Ассамблеясы сайлайтын Парламент Мәжілісінің депутаттарын сайлауға қатысты, Ортсайлауком бекіткен Күнтізбелік жоспарға сәйкес кандидаттарды ұсыну 20 ақпанда басталып, 29 ақпанда аяқталады.

Мәслихаттар депутаттарын сайлауда кандидаттарды ұсыну 19 ақпанда аяқталады.

19 ақпандағы таңғы сағ. 9.00-дегі жағдай бойынша жалпы республика бойынша 11 133 кандидат ұсынылды. Осылайша, орташа бәсекелестік 1 депутат мандатына 3-тен астам үміткерді құрады.

Ұсынылған кандидаттардың 68,6 %-ы өзін-өзі ұсынғандар, ал қалған 31,4 %-ын саяси партиялар мен қоғамдық бірлестіктер ұсынды.

1 617 адам облыстық мәслихаттарға, 126-сы астана мәслихатына, 165-і Алматы мәслихатына дауысқа түсуде. Аудандық мәслихатттарға - 7 085 кандидат, ал қалалық мәслихаттарға 2 140 кандидат ұсынылды.

Кандидаттардың 75,1 %-ның жоғары білімі бар. Көпшілігі - мұғалімдер, инженерлер мен экономистер.

Кандидаттардың орташа жасы – 43,6 жас. Соның ішінде жасы жағынан ең үлкен кандидат 89 жаста.

Кандидаттарды тіркеу 23 ақпанға дейін созылады, ал 24 ақпаннан бастап мәслихаттар депутаттығына тіркелген барлық кандидаттар үгіт жұмысына кірісе алады.

Брифинг соңында Ортсайлауком Басшысы сайлау процесіне қатысушылар тарапынан, сондай-ақ байқаушылар, оның ішінде шетелдік байқаушылар тарапынан  алдағы сайлауға жоғары қызығушылықты атап өтті.

Бүгінгі күнге Ортсайлауком еліміздің Сыртқы істер министрлігінің ұсынуы бойынша 22 елден 52 халықаралық байқаушыны аккредиттеді.

Шетелдік сарапшылардан басқа, алдағы сайлауды тәуелсіз байқауды отандық ҮЕҰ-лар да жүргізеді. Осы процеске қатысуға «Қазақстан заңгерлерінің одағы» республикалық қоғамдық бірлестігі, Сайлауды бақылау жөніндегі республикалық қоғамдық комиссия және «Заңгерлер – әділ сайлау үшін» республикалық қоғамдық бірлестігі ниет білдірді.