2022 жылғы 4 - 5 наурыз аралығында Ортсайлауком Төрағасы Нұрлан Әбдіров жұмыс сапарымен Ақтөбе облысында болды

Ортсайлауком Төрағасы Ақтөбе облысындағы жұмыс сапары аясында жұртшылықпен сайлау процесі мәселелері жөнінде бірқатар кездесулер өткізді.

2022 жылғы 4 наурызда Нұрлан Әбдіров саяси партиялардың, ҮЕҰ, БАҚ өкілдерімен, қоғамдық пікір көшбасшыларымен, блогерлермен, мүгедек адамдардың қоғамдық ұйымдарымен, өңірдегі сайлау комиссияларының мүшелерімен кездесті. Іс-шараға 320 адам қатысты.

Кездесуде сайлау жүйесі мен сайлау процестерін реформалау, сайлау институтына деген сенім деңгейін арттыру мәселелері талқыланды.

Кездесуге қатысушылар сайлау заңнамасын жетілдіруге, сайлауды ұйымдастыру мен өткізу кезінде оның құқықтық тұрғыдан қолданылуына, аумақтық және учаскелік сайлау комиссиялары жұмысының ашықтығы мен айқындығын қамтамасыз етуге ерекше назар аударды. Жұртшылық өкілдері Мәжіліс пен мәслихаттар депутаттарын сайлау кезінде аралас сайлау жүйесін енгізуді алға тартты.

Бұдан басқа, электрондық цифрлық қолтаңба технологияларын пайдалана отырып, электрондық дауыс беру мүмкіндігінің перспективалары туралы мәселе көтерілді.

Сондай-ақ, кездесуге қатысушылар ұлттық байқаушыларды оқытуды жүйелі түрде қолға алуды ұсынды, өйткені қоғамдық байқау арқылы сайлау процесінің ашықтығы мен жариялылығы қамтамасыз етіледі.

Өз кезегінде, Нұрлан Әбдіров ОСК сайлау процесіне қатысушыларды, оның ішінде тәуелсіз байқаушыларды электораттық оқыту бойынша тиісті шаралар қабылданып отырғанын атап өтті. 2022 жылғы қаңтарда Қазақстан Республикасы Президентінің жанындағы Мемлекеттік басқару академиясының құрамында электораттық оқыту орталығы жұмысын бастады.

Осы жылы өңірлерде электораттық оқытуды одан әрі жүзеге асыру үшін Қазақстанның барлық өңірлерінен 11 нысаналы топ бойынша 700-ден астам басқаларға оқу жұмыстарын жүргізетін адамдарды оқыту жоспарлануда. Дайындықтан өткендер өңірлердегі өздерінің нысаналы топтарының өкілдерін каскадты әдіспен оқытатын болады.

Осы күні Ортсайлауком Төрағасы Ақтөбе облысындағы мүгедектердің құқықтарын қорғау жөніндегі қоғамдық ұйымдармен кездесті. Кездесу мүмкіндігі шектеулі жандарға арналған «Тең қоғам» әлеуметтік қолдау орталығында өтті.

Кездесуді аша отырып, ол Ортсайлаукомның маңызды міндеттерінің бірі мүгедектігі бар азаматтардың сайлау құқықтарын іске асыру үшін барлық қажетті жағдайлармен қамтамасыз ету болып табылатынын атап өтті. Сондықтан ОСК бұл бағытқа ерекше көңіл бөліп келеді. 2017 жылдан бастап ОСК жанында мүгедектердің сайлау құқықтарын қамтамасыз ету жөніндегі жұмыс тобы қызмет етіп келеді.

Сонымен қатар Нұрлан Әбдіров Мемлекет басшысының бастамасы бойынша сайлау заңнамасында партиялық тізімдерді қалыптастыру кезінде енді мүгедек адамдарды әйелдер және жастармен қатар міндетті 30%-дық квотаға қосу жөніндегі норма көзделгенін атап өтті.

Қоғам қайраткері, Қазақстанның Еңбек Ері, «Ақтөбе қаласының сал ауруына шалдыққан азаматтарды қолдау орталығы» ҚБ төрайымы Құралай Байменова мүгедектер жандардың қоғамдық ұйымдары өкілдерінің көпшілігі мүмкіндігі шектеулі сайлаушыларға жағдай жасау мәселелері бойынша сайлау органдарымен белсенді өзара іс-қимыл жасауды қолға алып, сонымен қатар сайлауды қоғамдық байқау жұмыстарына қатысып отырғандарын атап өтті.

Сондай-ақ, кездесуге қатысушылар белсенді және бәсең сайлау құқығын іске асыру, мүгедектігі бар сайлаушылардың қажеттіліктерін ескере отырып, сайлау учаскелерінің қолжетімділігі және оларды жарақтандыру, сонымен бірге Брайль қарпін қолдана отырып, арнайы визуалды, графикалық материалдар жасау бойынша бірқатар мәселелерді көтерді.

«Ақтөбе облыстық мүгедектер қоғамы» ҚБ басшысы Алмас Жантекенов ОСК-ның осындай кездесуді ұйымдастырып отырғаны жөніндегі жұмысына оң баға берді, оның пікірінше, мұндай шара Мемлекет басшысының «Жаңа Қазақстан» саясаты аясында тең мүмкіндіктер қоғамын құрудың пәрменді қадамдарының бірі болып табылады.

Кездесу қорытындысы бойынша ОСК басшысы мүгедек жандардың қоғамдық ұйымдарының өкілдеріне мазмұнды диалог үшін ризашылығын білдіріп, Ортсайлауком мұндай тұлғалардың сайлау құқықтарын қамтамасыз ету жөніндегі іс-шаралар кешенін одан әрі жетілдіре беретінін атап өтті.

Сондай-ақ, ол Ақтөбе облыстық сайлау комиссиясының төрағасына жергілікті атқарушы органдармен бірлесе отырып, мүгедектігі бар адамдар үшін сайлау учаскелерінің қолжетімділігі мәселесін пысықтауды тапсырды.

2022 жылғы 5 наурызда Нұрлан Әбдіров Ақтөбе облысының жастарымен кездесті. Кездесу Ақтөбе қаласындағы «Жұбановтар әлемі» мәдени орталығында өтті.

Қатысушылар өңір жастарының сайлау процесіне қатысуы, электрондық дауыс беруді пайдалану перспективалары, жас байқаушылар институтын дамыту, сондай-ақ жастардың электораттық белсенділігін арттыру мәселелері бойынша мәнді әрі мағыналы пікір алмасты.

Кездесуде Қ. Жұбанов атындағы Ақтөбе өңірлік университетінің студенті Камиля Зинелгаппарова ТМД ПАА ұйымдастыруымен өткен «Әлем елдерінің сайлау жүйелері» халықаралық олимпиадасына қатысқандығы туралы айтып беріп, өз тәжірибесімен бөлісті. Халықаралық олимпиада 2021 жылғы 2 желтоқсанда Санкт-Петербург қаласында ТМД ПАА Жастар парламенттік мектебі шеңберінде өткен болатын. Олимпиада қорытындысы бойынша К.Зинелгаппарова ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің ЖОО студенттері арасында өткен осы олимпиадада жүлдеге ие болған.

Бұдан басқа, жастар ауылдық деңгейдегі әкімдікке кандидаттар қандай қабілетке ие болуы қажет - деген сұрақ төңірегінде тартысты түрде пікір алмасты. Жастар өкілдері кандидаттардың жоғары білімі, мемлекеттік қызметте немесе сайланбалы лауазымдарда жұмыс тәжірибесі болуы қажет - деп, өздерінің нақты ойларын алға тартты. Студент Жадыра Елеуова: «Әкімдер әділетті, ашық, адал әрі басқаларға үлгі болуы қажет. Сондықтан біліктілік талаптары халыққа үздік кандидаттар арасынан ең үздігін таңдауға мүмкіндік береді. Себебі, ауылдық округтің әкімі болу – ол қоғам алдындағы үлкен жауапкершілік» - деп атап өтті.

Кездесуге қатысушылар электрондық дауыс беруге қатысты өз ұстанымдарын білдірді. Қ. Жұбанов атындағы Ақтөбе өңірлік университетінің физика-математика факультетінің студенті Мұрат Қуаныштың пікірінше, түрлі гаджеттер арқылы дауыс беруге мүмкіндік болып жатса, жастар оны оң қабылдар еді. Бұл жас сайлаушылардың сайлау процесіне қатысу үлесін де арттыра түспек.

Сонымен қатар, кездесуге қатысушылардың бірқатары электрондық дауыс берудің кибершабуыл сияқты қауіп-қатерлері де бар, сондай-ақ кейбір адамдар сайлаушылардың жеке деректерін теріс мақсаттта пайдаланып кетуі мүмкін - деген пікірлер айтты.

Жастардың өкілі Нұрғали Елеусізов бүгінгі таңда мұндай электронды форматты қосымша тәсіл ретінде ғана пайдалану керектігін алға тартты. Себебі, қазіргі уақытта еліміздің бірқатар елді мекендерінде сапалы интернет жоқтың қасы. Электрондық дауыс беру әдісі дәстүрлі дауыс беру әдісіне қосымша ретінде пайдаланылып, тек оны толықтыра түсуі тиіс.

Кездесу қорытындысы бойынша жастар өкілдері Ортсайлауком басшылығына ризашылық танытып, осындай ашық диалог жастардың сайлауға деген сенімін арттыра түсуге зор серпін бермек - деген пікір айтты.

Ортсайлауком Төрағасы, өз кезегінде, жастарды сайлау процесіне белсенді қатысуға, яғни сайлаушы ретінде ғана емес, волонтерлік қызметке, сайлауды байқауға қатысуға шақырды.

Осы күні Ортсайлауком Төрағасы Қарғалы ауданының Қос Естек ауылында болып, 2021 жылғы 25 шілдеде сайланған әкімнің ауылды дамыту жөніндегі атқарған жұмысымен танысты.

Сондай-ақ, Ортсайлауком Төрағасы ауыл тұрғындарымен кездесті.

Кездесу барысында тұрғындар ауыл әкімдерінің тікелей сайлауын енгізуге қатысты өздерінің оң пікірлерін білдірді, сонымен қатар кандидаттардың ауылда үгіт-насихат жұмыстарын жүргізу ерекшеліктері туралы айтты.

Яғни, ауылды жерлерде өтетін сайлау алдындағы үгіт-насихат жұмыстарының негізгісі әрі тиімдісі – кандидаттардың сайлаушылармен жеке кездесуі – деп, өз ойларын алға тартты.

Кездесу қорытындысы бойынша Ортсайлауком Төрағасы ауыл әкімдерін сайлауды ұйымдастыру мен өткізу заңнама талаптарына сәйкес жүзеге асырылуы тиіс екенін атап өтті.

Сондай-ақ, ол Ақтөбе облыстық сайлау комиссиясының төрағасына кездесуге қатысушылардың бастамасымен ұсынылып отырған ауылдық округтерде әкімдікке кандидаттар арасында пікірсайыс өткізу мәселесін пысықтауды ұсынды.

Ортсайлауком Төрағасының Ақтөбе облысының жұртшылығымен өткен кездесулерінің барлығы басқа өңірлерде көрсетілгендей, осы облыстың өңірлік коммуникациялар қызметінің Instagram әлеуметтік желісіндегі ресми парақшасында https://www.instagram.com/rsk_aktobe/ онлайн режимде көрсетілді.

Қазақстан Республикасы
Орталық сайлау комиссиясының
Баспасөз қызметі
тел. 75-23-69
v.zheksembekova@election.gov.kz