2022 жылғы 7 сәуірде Ортсайлауком Төрағасы Нұрлан Әбдіров жұмыс сапарымен Батыс Қазақстан облысында болды

2022 жылғы 7 сәуірде Ортсайлауком Төрағасы Нұрлан Әбдіровтің Батыс Қазақстан облысына жұмыс сапары шеңберінде, өзге өңірлерде өтіп отырғандай, саяси партиялар, ардагерлер кеңесі, ҮЕҰ, БАҚ өкілдерімен, қоғамдық пікір жекшілерімен, блогерлермен, өңірдегі сайлау комиссияларының мүшелерімен үлкен кездесу өтті. Іс-шараға 300-ге жуық адам қатысты.

Кездесудің негізгі арқауы Мемлекет Басшысының 2022 жылғы 16 наурыздағы Қазақстан халқына Жолдауында баяндалған сайлау процесін жаңғырту жөніндегі бастамаларын түсіндіру және талқылау болды. Кездесуге қатысушылар ұсынылған тың бастамаларды оң бағалап, өкілдік билік органдарын сайлаудағы аралас сайлау жүйесіне баса назар аударды. Бұл ретте, олардың пікірінше, алдағы уақытта, яғни кейіннен Парламент Мәжілісі депутаттары санының жартысы мажоритарлық принцип бойынша сайлануы тиіс.

Аудиторияда облыс әкімдерінің сайланбалылығын енгізу, сайлау жарнасын төмендету, депутаттыққа кандидаттар үшін салық декларацияларын тапсыру рәсімдерін қайта қарау және мүгедек жандарды ілгерілету қажеттігі туралы ұсыныстар алға тартылды.

Сонымен қатар, кездесуде сайлау комиссияларын құру және олардың қызметі, бақылаушылардың құқықтары мен өкілеттіктерінің сақталуы, оларды жүйелі негізде оқыту, сайлау учаскелерін бейнебақылау камераларымен жабдықтау мәселелері қозғалды. Мазмұнды әрі белсенді түрде өткен дискуссия барысында балама ұсыныстар мен пікірлер де айтылды.

Сайлау процесіндегі «Еxit poll» рөлі, сондай-ақ осы рәсімді тәуелсіз қоғамдық ұйымдардың көпшілігінің қатысуымен өткізу мүмкіндігі атап өтілді. Осы мәселені көтеріп, сөз алғандар мұндай сауалнаманы жүргізу сайлаушылардың саяси мәдениетін арттыра түседі, сонымен қатар сайлаудың ашықтығын қамтамасыз етеді деген пкірлерін тілге тиек етті.

ОСК Төрағасының осы өңірдегі іссапарының маңызды бір бөлігі түрлі жоғары оқу орындары мен колледждердің студенттерімен, жастар ұйымдарының өкілдерімен кездесуі болды. Үлкен қызығушылық тудыра отырып, белсенді әрі еркін диалог форматында өткен іс-шараға 180-нен астам адам қатысты.

Қашықтықтан электрондық дауыс беру жүйесін енгізу, оның басымдықтары мен кемшіліктері сынды мәселелер әдеттегідей жастардың басты назарында болып, қызу талқыға түсті. Жастардың көпшілігі электрондық дауыс берудің тиімділігі мен қарапайымдылығы сияқты жағымды жақтарын атап өтті. Сонымен бірге, қатысушылардың өзге бөлігі бұл жүйеге қатысты бірқатар қауіп-қатерлер де бар деген ой-пікірлерін жеткізіп отыр. Яғни, ақпараттық жүйелерге сыртқы тараптардың араласу ықтималдығы, сайлаушылардың жеке деректерінің тарап кету қаупі, шалғай елді мекендердегі Интернет сапасының төмендігі сияқты мәселелер алға тартылды.

Жастар басты басымдық сапалы білім алу болып табылады, дегенмен, қоғамдық-саяси өмірге белсенді қатысу да маңызды деген ойларын білдірді. Осы ретте, ОСК Басшылығымен өткізіліп отырған осындай кездесулер жастардың құқықтық сауаттылығы мен азаматтық белсенділігін арттыра түсуге ықпал етпек.

Жалпы, кездесуде болған еркін сұхбат барысы жастардың сайлау процесіне қызығушылығын, сондай-ақ олардың демократиялық өзгерістерге қатысуға дайындығын көрсетіп отыр.

Келелі жиында жастар аудиториясы сайлау процесінің өзекті тақырыптары бойынша өткізілген онлайн сауалнамаға зор қызығушылықпен қатысты. Сауалнама нәтижелері көрсетіп отығандай: респонденттердің 43,8%-ы қашықтықтан электрондық дауыс беру жүйесін енгізуді қолдайтынын білдірді; 42,9%-ы аралас (стационарлық, қашықтықтан) электрондық дауыс беруді қолдады; респонденттердің 68,8%-ы Президенттікке кандидат мемлекеттік тілді білуі тиіс және лингвистикалық емтихан тапсыру міндетті деп санап отыр; респонденттердің 61,6%-ы соттылығы бар азаматты Президент, депутат, әкім сияқты сайланбалы лауазымдарға ұсынуға жол беруге болмайды деп санайды. Сондай-ақ, респонденттердің 49,1%-ы партиялық тізім бойынша сайланған депутат сол сайланған партиясынан басқа партияға ауысып кетуіне болмайды деп жауап берді.

ОСК Төрағасы кездесуді қорытындылай келе, өңір жастарына мазмұнды әрі тартымды диалог үшін алғыс айтып, оларды Жаңа Қазақстанды құруға белсене қатысуға шақырды.

Осы күні Нұрлан Әбдіров Теректі ауданы Подстепное ауылдық округінің тұрғындарымен және осы ауылдың 2021 жылғы 25 шілдеде сайланған әкімі Сержан Мәдиевпен кездесті. Кездесуге 82 адам қатысты.

Әкім өзінің сайлауға қатысу тәжірибесімен бөлісе отырып, бұрын да осы қызметте жұмыс істегенін, бірақ соған қарамастан, қазіргі уақыттағы осы қызметінде үлкен жауапкершілік сезініп отырғанын білдірді. Өйткені, ол өзіне дауыс берген ауыл тұрғындарының сенімін ақтауы қажет. Ауыл тұрғындары да осы елді мекенде болып өткен сайлауды және өздері сайлаған әкімнің жұмысын оң бағалайтындарын жеткізді.

Пікір алмасу барысында ауыл әкімі лауазымына кандидаттардың барлығын қатыстыра отырып, дебат өткізу, осы лауазымға кандидаттардың міндетті түрде жоғары білімдерінің болуы және заңнаманы білу қажеттігі туралы мәселелер де қозғалды.

Ортсайлауком Төрағасының Батыс Қазақстан облысының жұртшылығымен кездесулері басқа өңірлердегі сияқты әлеуметтік желілерде трансляция режимінде көрсетілді. ОСК өкілдері де осы өткізілген кездесулерге қатысушылар қойған барлық сауалдарға толыққанды жауап беріп отырды.

ОСК Төрағасы Нұрлан Әбдіровтің келесі жұмыс сапары ағымдағы жылдың 14-15 сәуіріне Семей қаласына жоспарланып отыр.